Ajansla çalışmaya karar verdiyseniz sıradaki soru hangisiyle çalışacağınız. Bu rehber değerlendirme ölçütlerini, teklif görüşmesinde sorulacak somut soruları, sözleşme ve raporlama şeffaflığını, çıkış koşullarını ve uzak durulması gereken işaretleri sıralıyor.
SEO ajansı seçimi, yılda belki bir kez verdiğiniz ama etkisi aylarca süren kararlardan biridir. Piyasadaki teklifler benzer başlıklar taşıdığı için iki SEO ajansı arasındaki gerçek farkı teklif kapağına bakarak anlamak mümkün değildir. Fark; kapsamın ne kadar açık yazıldığında, raporun ne gösterdiğinde ve işten ayrılırken geriye ne bıraktığındadır.
Bu yazı, bir SEO ajansıyla çalışmaya zaten karar vermiş okuyucu için hazırlandı. Soru "ajans mı, başka bir model mi" değil; "hangisi ve hangi koşullarla" sorusudur. Aşağıda değerlendirme ölçütlerini, görüşmede sorulacak somut soruları, sözleşmede netleşmesi gerekenleri ve kırmızı bayrakları bulacaksınız.
SEO ajansı seçimi aslında neyin seçimidir?
Bir hizmet paketini değil, bir çalışma biçimini seçersiniz. Kararın konusu; işin kapsamının nasıl tanımlandığı, önceliklerin kim tarafından belirlendiği, uygulamanın hangi tarafta olduğu ve ilerlemenin hangi verilerle gösterileceğidir. Bu dört başlık netleştiğinde ajanslar arasındaki fark görünür hale gelir; netleşmediğinde karşılaştırma yalnızca fiyat üzerinden yapılır ve yanıltıcı olur.
Bir SEO ajansı ile kurulan ilişki, tek seferlik bir alım değil aylarca süren ortak bir iş akışıdır. Bu yüzden değerlendirme, sunumun kalitesinden çok sürecin ne kadar tarif edilebilir olduğuna bakmalıdır.
Kapsamın ne anlama geldiğinden emin değilseniz, önce çalışmanın bileşenlerini gözden geçirmekte fayda var: SEO hizmetinin kapsamını anlatan rehber teknik, içerik ve otorite başlıklarının neyi kapsadığını ayrıntılandırıyor. Ortak bir tanımınız olmadan teklifleri karşılaştırmak zordur.
Değerlendirme kriterleri: hangi ölçütler gerçekten ayırt eder?
Bir SEO ajansını ayırt eden ölçütler sunumda değil, doğrulanabilir ayrıntıdadır. Kapsamın yazılı olması, önceki işlerin kontrol edilebilirliği, ekipte kimin hangi rolü üstlendiği, teknik düzeltmelerin uygulama yolu, raporun içeriği ve sözleşmenin bitiş şartları. Her ölçüt için tek bir soru sorun: bunu nasıl doğrularım? Yanıtı yoksa o ölçüt karar için kullanılamaz.
| Kriter | Neden belirleyici | Nasıl doğrularsınız |
|---|---|---|
| Kapsamın yazılı tanımı | Sonradan çıkan beklenti farklarının çoğu buradan doğar | Teklifte aylık iş kalemlerinin madde madde listelenmesini isteyin |
| Yöntem şeffaflığı | Açıklanamayan yöntem, riski size bırakır | Her önerinin gerekçesini ve hangi kaynağa dayandığını sorun |
| Ekip ve rol dağılımı | İşi kimin yapacağı, kimin sattığından farklı olabilir | Projede çalışacak kişilerle görüşme talep edin |
| Teknik uygulama yolu | Düzeltmeler uygulanmazsa rapor kağıt üstünde kalır | Yazılım tarafıyla nasıl çalışılacağını yazıya dökün |
| Raporlama derinliği | Ölçülmeyen çalışma tartışma konusuna dönüşür | Örnek bir rapor isteyin, şablonu değil gerçeğini |
| Sözleşme ve çıkış şartları | İlişki bittiğinde varlıkların kimde kalacağını belirler | Fesih, devir ve erişim maddelerini imzadan önce okuyun |
Bu ölçütlerin ortak yanı, hepsinin bir kanıta bağlanabilmesidir. Bir SEO ajansı "tecrübeliyiz" dediğinde bu bir iddiadır; aynı ajans geçmiş bir projede hangi sorunu nasıl çözdüğünü anlattığında bu bir anlatıdır ve doğrulanabilir.
Referansları ve vaka anlatımlarını doğrulama
Bir SEO ajansının referans listesi tek başına yeterli değildir; önemli olan o işlerin sizinkine benzemesidir. Aynı sektörde çalışmış olmak şart değil ama benzer büyüklükte, benzer teknik yapıda bir siteyle uğraşmış olmak anlamlıdır. Çalıştığımız işletmeleri referanslar sayfasında görebilir, projelerin nasıl ilerlediğini başarı hikâyeleri bölümünde inceleyebilirsiniz.
- Anlatılan projede başlangıç durumu neydi ve hangi sorun tespit edildi?
- Hangi çalışma yapıldı, hangi sırayla uygulandı ve kim uyguladı?
- Sonuç hangi metrikle gösteriliyor: yalnız sıralama mı, trafik ve dönüşüm de var mı?
- Çalışma ne kadar sürdü ve hangi aşamada beklenen olmadı?
- Referans verilen işletmeyle doğrudan konuşmanıza izin veriliyor mu?
Teklif alırken sorulacak sorular
İyi soru, karşı tarafı somut olmaya zorlayan sorudur. Genel geçer yanıtlarla geçiştirilebilen sorular size bilgi vermez. Aşağıdaki liste görüşmeye yazılı olarak gidip tek tek not almanız için hazırlandı. Yanıtların hepsinin mükemmel olması gerekmez; hangi başlıkların belirsiz bırakıldığını görmek bir SEO ajansı hakkında en çok bilgi veren şeydir.
- İlk üç ayda tam olarak hangi işleri yapacaksınız? Aylık iş kalemleri nedir?
- Bu projede kim çalışacak ve haftalık kaç saat ayrılacak?
- Teknik düzeltmeleri siz mi uygulayacaksınız, yoksa bizim yazılım ekibimize liste mi vereceksiniz?
- İçerik kim tarafından yazılacak, kim onaylayacak, düzeltme turu var mı?
- Hedef sorguları nasıl belirliyorsunuz ve listeyi bizimle birlikte mi kapatıyoruz?
- Bağlantı çalışması yapıyor musunuz? Yapıyorsanız kaynakların listesini paylaşır mısınız?
- Raporu hangi sıklıkla, hangi araçlarla ve hangi metriklerle hazırlıyorsunuz?
- Reklam, sosyal medya veya yazılım ekibimizle nasıl koordine olacaksınız?
- Sözleşme süresi ne kadar, erken çıkış hakkı var mı, koşulu nedir?
- İş biterse hangi hesaplar, dokümanlar ve içerikler bizde kalır?
Bir SEO ajansı bu soruların çoğuna hazırlıksız yakalanıyorsa bu tek başına eleme sebebi olmayabilir; ancak yanıtları yazılı olarak istemek gerekir. Sözlü verilen taahhütler, üçüncü ayda kimsenin hatırlamadığı ayrıntılara dönüşür.
Sözleşmede netleşmesi gereken maddeler
Sözleşme, iyi günün değil anlaşmazlık gününün belgesidir. Kapsam, süre, ödeme koşulu ve fesih hakkı standart maddelerdir; asıl önemli olanlar bunların altındaki ayrıntılardır. Kimin neyi uygulayacağı, hangi hesapların kimin adına açılacağı, üretilen içeriğin mülkiyeti ve gecikme durumunda ne olacağı yazılı değilse, o konuda anlaşma yok demektir.
- Aylık kapsam: iş kalemleri ve tahmini adetler (kaç içerik, kaç teknik düzeltme turu, kaç toplantı).
- Hesap sahipliği: analiz ve arama konsolu hesapları işletme adına açılmalı, ajans erişim almalıdır.
- İçerik mülkiyeti: üretilen metin, görsel ve dokümanların hakları kimde kalıyor?
- Onay akışı: içerik ve teknik değişikliklerin kim tarafından, kaç günde onaylanacağı.
- Gizlilik: paylaşılan ticari verilerin nasıl korunacağı.
- Fesih ve bildirim süresi: hangi şartla, kaç gün önceden feshedilebilir?
Çıkış ve devir koşulları
Çıkış maddesi, çalışma başlarken en az konuşulan ama sonradan en çok tartışılan başlıktır. Bir SEO ajansı ile yollarınız ayrıldığında elinizde kalanların ne olacağı baştan yazılmalıdır. Devir bir iyi niyet meselesi değil, sözleşme maddesi olmalıdır.
- Analiz, arama konsolu ve sıralama takip hesaplarının yönetici erişimi işletmeye devredilir.
- Yapılan teknik düzeltmelerin listesi ve açıklamaları teslim edilir.
- Anahtar kelime listesi, içerik planı ve yayımlanmış içeriklerin kaynak dosyaları paylaşılır.
- Ajansın kendi altyapısında tuttuğu takip kodları veya sayfalar varsa taşınma yolu tanımlanır.
- Devir için makul bir süre ve sorumlu kişi belirlenir.
Kim neyi uygulayacak?
Projelerin çoğunda gecikmenin kaynağı strateji değil uygulamadır. Bir öneri listesi hazırlanır, kimin uygulayacağı belirsiz kalır ve liste aylarca bekler. Bu nedenle her iş kalemi için üç şeyi baştan yazın: işi kim yapacak, kim onaylayacak, ne kadar sürede tamamlanacak. Sorumluluk dağılımı belirsizse kapsam da belirsizdir.
| İş kalemi | Genellikle kim yapar | Baştan netleşmesi gereken |
|---|---|---|
| Teknik tarama ve hata tespiti | Ajans | Tarama sıklığı ve bulguların hangi formatta iletileceği |
| Kod düzeyinde düzeltme | İşletmenin yazılım ekibi veya ajans | Erişim yetkisi, test ortamı ve yayına alma sırası |
| İçerik üretimi | Ajans | Konu onayı, revizyon turu ve yayın takvimi |
| Sayfa hızı iyileştirmeleri | Ortak | Hangi ölçütün hedeflendiği ve kimin sunucu tarafına dokunacağı |
| Ürün ve stok verisi düzeni | İşletme | Verinin ne sıklıkla güncelleneceği |
| Raporlama ve yorum | Ajans | Raporun tarihi, kapsamı ve değerlendirme toplantısı |
Hız tarafında ölçüm için web.dev üzerindeki performans rehberleri ve PageSpeed Insights aracı ortak bir dil kurar. Hedefin hangi araca göre tanımlandığını baştan konuşmak, sonradan "puan neden düştü" tartışmasını önler. Çalışma biçimimizin adım adım anlatımı nasıl çalıştığımızı gösteren sayfada yer alıyor.
Raporlamada neyi görmek zorundasınız?
Rapor, geçen ayın savunması değil gelecek ayın gerekçesidir. İçinde yapılan işlerin listesi, hedef sorgulardaki değişim, organik oturum ve giriş sayfası dağılımı, tanımlı dönüşümlerin durumu ve bir sonraki dönemde neyin neden yapılacağı bulunmalıdır. Yorum içermeyen, yalnız ekran görüntüsü paylaşan bir rapor ilerlemeyi değerlendirmenize yetmez.
- Bu ay hangi işler yapıldı, tek tek listelenmiş mi?
- Hedef sorgu listesi sabit mi, dönemsel karşılaştırma yapılabiliyor mu?
- Organik trafik hangi sayfalara geliyor, hangi sayfa kaybediyor?
- Dönüşüm tanımı üzerinde anlaşıldı mı ve ölçülüyor mu?
- Yapılan teknik düzeltmelerin öncesi ve sonrası gösteriliyor mu?
- Beklenen olmayan başlıklar da raporda yer alıyor mu?
- Gelecek dönemin planı gerekçesiyle yazılmış mı?
Rapor formatını sözleşme aşamasında görmek en sağlıklısıdır. Örnek rapor paylaşmaktan kaçınan bir SEO ajansı ile çalışmaya başladığınızda, ilk raporu üçüncü ayda görürsünüz ve o noktada beklentiyi yeniden kurmak zordur.
Kırmızı bayraklar
Bazı işaretler tek başına anlaşmayı bitirecek kadar güçlüdür. Belirli bir sıralamanın taahhüt edilmesi, yöntemin "özel" olduğu gerekçesiyle açıklanmaması, kapsamı yazılmamış bir teklif ve rapor paylaşmama tutumu bunların başında gelir. Ortak paydaları aynıdır: hepsi doğrulama imkânını ortadan kaldırır ve riski tamamen sizin tarafınıza bırakır.
- Sıralama taahhüdü: Arama sonuçları tek bir tarafın kontrolünde değildir; belirli bir konumu garanti eden söz doğrulanamaz.
- Gizli yöntem: "Kendi tekniğimiz var, paylaşamayız" denen her yerde, uygulanan işin sorumluluğu da paylaşılmıyor demektir.
- Kapsamsız teklif: Tek satırlık "aylık SEO çalışması" ifadesi, sonradan her şeyin kapsam dışı sayılabileceği anlamına gelir.
- Rapor vermeme veya geciktirme: Ölçümü göstermeyen bir çalışma, değerlendirilemeyen bir çalışmadır.
- Toplu bağlantı vaadi: Sayı üzerinden satılan bağlantı paketleri, Google'ın spam politikalarıyla çelişme riski taşır.
- Acele ettiren satış dili: "Bugün imzalarsanız" baskısı, kararın ayrıntısını konuşmanızı engellemek için kullanılır.
- Hesapların ajans adına açılması: Veri ve erişim sizde değilse, çıkışta elinizde bir şey kalmaz.
Buna karşılık her temkinli ifade kırmızı bayrak değildir. "Süre sektöre göre değişir", "önce mevcut durumu görmemiz gerekir" veya "bu sorguda kısa vadede zorlanırız" demek dürüstlük işaretidir. Önerilerin Google Search Central dokümantasyonuyla uyumlu olup olmadığını sormak da hakkınızdır.
Kısa listeyi daraltma sırası
Karar tek bir görüşmede verilmez. Üç ila dört adayla ilerleyip aynı soruları aynı sırayla sormak, farkları görünür kılar. Süreci yazılı yürütün: her adaydan aynı bilgiyi isteyin, yanıtları yan yana koyun ve fiyatı en son bakılacak sütun olarak bırakın. Kapsamı eşitlemeden yapılan fiyat karşılaştırması yanıltıcıdır.
- İhtiyacınızı kısa bir brief hâline getirin: site durumu, hedefler, iç ekip kapasitesi ve zaman beklentisi.
- Aynı brief'i üç veya dört SEO ajansına gönderin; herkesten aynı başlıklarda teklif isteyin.
- İlk görüşmede yukarıdaki soru listesini kullanın ve yanıtları not alın.
- Projede fiilen çalışacak kişilerle ikinci bir görüşme yapın.
- Referansları arayın; çalışmanın iyi giden ve zorlanan taraflarını birlikte sorun.
- Teklifleri kapsam bazında eşitleyin, ardından fiyatı karşılaştırın.
- Sözleşme taslağını, özellikle fesih ve devir maddelerini imzadan önce okutun.
Bu sırayla ilerlediğinizde karar, kimin daha iyi sunum yaptığına değil kimin daha net taahhüt verdiğine dayanır. Bizim yaklaşımımızı ve kimlerle çalıştığımızı merak ederseniz hakkımızda sayfası başlangıç için iyi bir yerdir.
Sıkça Sorulan Sorular
SEO ajansı seçiminde en önemli tek kriter nedir?
Tek bir kriter belirlemek gerekirse: kapsamın yazılı ve doğrulanabilir olması. Aylık olarak hangi işlerin yapılacağı, kimin yapacağı ve nasıl raporlanacağı yazıya dökülmüşse diğer başlıkların çoğu kendiliğinden netleşir. Kapsam belirsiz kaldığında ise tecrübe, referans veya fiyat avantajı sonucu kurtarmaz.
Belirli bir sıralama taahhüt eden teklifi neden ciddiye almamalıyım?
Arama sonuçları rakiplerin çalışmasından algoritma güncellemelerine kadar birçok değişkene bağlıdır ve hiçbir sağlayıcının kontrolünde değildir. Böyle bir taahhüt ya rekabeti olmayan bir sorgu üzerinden verilir ya da ölçüm koşulları sonradan esnetilir. Verilebilecek gerçekçi taahhüt, yapılacak işin kapsamı ve raporlamanın düzenidir.
Kaç SEO ajansından teklif almalıyım?
Genellikle üç ila dört teklif yeterlidir. Daha azı karşılaştırma imkânı bırakmaz, daha fazlası ise süreci uzatır ve ayrıntıya inmenizi zorlaştırır. Önemli olan sayı değil, hepsine aynı bilgiyi verip aynı başlıklarda yanıt istemenizdir. Kapsamları eşitlenmemiş teklifler yan yana konulduğunda anlamlı bir karşılaştırma çıkmaz.
Sözleşme süresi ne kadar olmalı?
Organik çalışmanın etkisi birikimli olduğu için çok kısa süreli anlaşmalar iki taraf için de verimsizdir. Buna karşılık uzun süreli bir bağlanma, erken çıkış hakkı tanımlanmadığında risk yaratır. Dengeli yaklaşım, makul bir başlangıç dönemi belirleyip bildirim süreli fesih hakkını sözleşmeye eklemektir.
Bir SEO ajansı kendi ekibiyle mi çalışıyor, taşerona mı veriyor, nasıl anlarım?
En basit yol, projede fiilen çalışacak kişilerle görüşme talep etmektir. Teknik konuları anlatan, içeriği yazan ve raporu hazırlayan kişiler ayrıysa bunun kendisi sorun değildir; sorun kimin ne yaptığının gizlenmesidir. Sorumlu kişilerin adlarının ve iletişim kanalının sözleşmede yer alması bu belirsizliği ortadan kaldırır.
Analiz ve arama konsolu hesapları kimin adına açılmalı?
Hesaplar işletmenin kendi adına açılmalı, SEO ajansına yalnızca erişim verilmelidir. Bu ayrım hem geçmiş verinin sizde kalmasını sağlar hem de çalışma bittiğinde devir sürecini basitleştirir. Hesapların ajans adına açıldığı durumlarda, ilişki sona erdiğinde yılların verisine erişiminizi kaybetme riski doğar.
Teklifteki fiyat farkları neden bu kadar büyük olabiliyor?
Çünkü aynı başlık altında çok farklı kapsamlar satılıyor. Bir teklif aylık birkaç saatlik takip anlamına gelirken, diğeri içerik üretimi, teknik uygulama ve düzenli raporlamayı içeriyor olabilir. Karşılaştırmadan önce iş kalemlerini ve adetlerini eşitleyin; kapsam eşitlenmeden bakılan fiyat, kararı yanlış yöne çeker.
Çalışmanın ilk aylarında neye bakarak yolunda gittiğini anlarım?
İlk aylarda sıralamalara bakmak erken olur. Bunun yerine sürecin işleyişine bakın: teknik bulgular çıkarıldı mı, düzeltmeler uygulanmaya başladı mı, içerik takvimi işliyor mu, raporlar zamanında ve yorumlu geliyor mu? İşleyiş kurulmuşsa sonuçlar zamanla gelir; işleyiş kurulmamışsa sonuç da gelmez.
Sonuç
İyi bir SEO ajansı seçimi, en iyi sunumu yapan tarafı bulmakla değil, taahhüdünü yazıya dökebilen tarafı bulmakla ilgilidir. Kapsam, sorumluluk dağılımı, raporlama ve çıkış koşulları netleştiğinde geriye kalan karar çok daha kolaydır.
Kırmızı bayrakların ortak özelliğini hatırlayın: hepsi doğrulama imkânını ortadan kaldırır. Garanti edilen bir sıralama, açıklanmayan bir yöntem veya paylaşılmayan bir rapor, size değerlendirme yapacak veriyi bırakmaz. Buna karşılık belirsizliği dürüstçe söyleyen bir SEO ajansı, uzun vadede daha sağlıklı bir ilişki kurar.
Elinizdeki teklifleri karşılaştırırken takıldığınız bir başlık varsa ya da kapsamı birlikte netleştirmek isterseniz, iletişim sayfasından bir ön görüşme planlayabilirsiniz.
